W pierwszym tomie opowieści o przygodach Harry'ego Pottera i jego przyjaciół poznajemy jego trudną przeszłość, oraz towarzyszymy mu podczas jego pierwszego roku w szkole dla czarodziei - Hogwarcie. Dowiadujemy się zatem, że jego rodziców zabił Lord Voldemort, który sam zginął, próbując zabić również jego. Z tego powodu jest w świecie czarodziei wyjątkowo sławnym chłopcem, jednak mieszka u mugoli, czyli ludzi nie znających magii, u swojego wujka Vernona, który wyjątkowo go nie cierpi i traktuje jak popychadło. Kiedy w wieku dziewięciu lat odwiedza go ogrodnik Hagrid i zabiera do szkoły dla czarodziei, chłopiec nie posiada się ze szczęścia. Jeszcze w pociągu poznaje swoich przyjaciół - kujonkę Hermionę, rudzielca Rona oraz fajtłapę Neville'a, oraz wroga - wyniosłego chłopca Draco. Już w pierwszym roku nauki czeka go wielka przygoda, którą będzie rozwiązywanie tajemnicy trzeciego piętra Hogwartu, gdzie strzeżony jest kamień filozoficzny, dzięki któremu Lord Voldemort mógłby zostać przywrócony do życia.